Ισχιαλγία: γιατί ο πόνος κατεβαίνει στο πόδι
Ξεκινά από τη μέση, περνά από τον γλουτό και κατεβαίνει στο πόδι. Άλλοι τον περιγράφουν σαν ηλεκτρικό ρεύμα, άλλοι σαν καύσο, άλλοι σαν ένα σύρμα που τραβάει από πίσω. Κάθεσαι και χειροτερεύει. Σηκώνεσαι και δεν είσαι σίγουρος αν πρέπει να σταθείς ή να περπατήσεις.
Είναι από τους πόνους που τρομάζουν, γιατί το πόδι αισθάνεται «κάτι» και το μυαλό πάει αμέσως στο νεύρο. Ας το δούμε ήρεμα: τι είναι η ισχιαλγία, γιατί εμφανίζεται και τι μπορείς να κάνεις.
Τι είναι (και τι δεν είναι) η ισχιαλγία
Η ισχιαλγία δεν είναι διάγνωση. Είναι περιγραφή. Λέει πού πονάει και με ποιον τρόπο, όχι γιατί. Αναφέρεται σε πόνο που ακολουθεί τη διαδρομή του ισχιακού νεύρου ή των νευρικών ριζών που το σχηματίζουν στη μέση.
Δύο πράγματα μπερδεύουν τον κόσμο. Πρώτον, δεν έχουν όλοι πόνο στη μέση. Σε αρκετούς κυριαρχεί ο πόνος στο πόδι. Δεύτερον, δεν είναι κάθε πόνος στο πόδι ισχιαλγία. Το ισχίο, οι μύες του γλουτού και άλλες δομές μπορούν να δώσουν παρόμοια εικόνα. Όταν ο πόνος περνά κάτω από το γόνατο και φτάνει ως το πέλμα, αυξάνεται η πιθανότητα να εμπλέκεται νευρική ρίζα, αλλά ούτε αυτό είναι απόλυτο.
Γι’ αυτό η εξέταση μετράει περισσότερο από το όνομα που δίνουμε στον πόνο.
Τι μπορεί να την προκαλεί
Η πιο γνωστή αιτία είναι η δισκοκήλη που πιέζει ή ερεθίζει μια νευρική ρίζα. Δεν είναι όμως η μόνη.
-
Στένωση του σπονδυλικού σωλήνα. Ο χώρος για τα νεύρα στενεύει, συχνότερα σε μεγαλύτερες ηλικίες. Ο πόνος ή το βάρος στα πόδια εμφανίζεται συχνά στο περπάτημα και ελαφραίνει όταν κάθεσαι.
-
Εκφυλιστικές αλλαγές. Με τα χρόνια οι δίσκοι και οι αρθρώσεις της μέσης αλλάζουν και μπορεί να περιορίζουν τον χώρο γύρω από τη ρίζα.
-
Άλλες, πιο σπάνιες αιτίες. Χρειάζονται ιατρική διερεύνηση και γι’ αυτό η εξέταση δεν πρέπει να παραλείπεται.
Και κάτι ακόμα: δισκοκήλη στη μαγνητική δεν σημαίνει πάντα ότι φταίει εκείνη. Έχουμε εξηγήσει στο άρθρο για τη δισκοκήλη γιατί η εικόνα μόνη της δεν αρκεί.
Πώς γίνεται η εξέταση και πότε χρειάζεται μαγνητική
Ξεκινάμε από την ιστορία σου. Πότε άρχισε ο πόνος, τι τον χειροτερεύει, τι τον ανακουφίζει, αν υπάρχει μούδιασμα ή αδυναμία. Μετά εξετάζουμε την κίνηση της μέσης, τη δύναμη των μυών στα πόδια, την αισθητικότητα, τα αντανακλαστικά και το πώς αντιδρά ο πόνος σε συγκεκριμένες κινήσεις.
Η μαγνητική δεν χρειάζεται σε κάθε περίπτωση. Οι οδηγίες του NICE ζητούν να μη γίνεται ρουτίνα στην πρωτοβάθμια φροντίδα και να εξετάζεται σε εξειδικευμένο περιβάλλον μόνο όταν το αποτέλεσμα πρόκειται να αλλάξει την αντιμετώπιση, για παράδειγμα όταν σκέφτεται κανείς ένεση ή χειρουργείο. Αν ο γιατρός σου την έχει ήδη ζητήσει, έχει τους λόγους του και τη χρησιμοποιούμε ως συμπλήρωμα της εξέτασης, όχι ως υποκατάστατό της.
Πώς αντιμετωπίζεται
Συχνά η ισχιαλγία υποχωρεί με τον χρόνο, αν και ο χρόνος αυτός διαφέρει πολύ από άνθρωπο σε άνθρωπο. Στο ενδιάμεσο, αυτά βοηθούν:
-
Κίνηση. Απόφυγε τις πολλές ώρες ακινησίας. Περπάτα όσο αντέχεις και ανέβασε σταδιακά.
-
Εξατομικευμένη άσκηση. Δεν υπάρχει μία άσκηση που κάνει καλό σε όλους. Η επιλογή εξαρτάται από το τι χειροτερεύει και τι ανακουφίζει τον πόνο σου.
-
Χειροθεραπεία. Οι οδηγίες την αφήνουν ως επιλογή μόνο μέσα σε πρόγραμμα που περιλαμβάνει άσκηση. Εμείς τη χρησιμοποιούμε για να μειώσουμε τον πόνο και να σε βοηθήσουμε να κινηθείς πιο άνετα.
-
Βελονισμός. Ισχύει ό,τι είπαμε για τον πόνο στη μέση. Το NICE δεν τον συστήνει για πόνο στη μέση με ή χωρίς ισχιαλγία. Άλλες οδηγίες τον περιλαμβάνουν ανάμεσα στις επιλογές. Αν τον δοκιμάσεις, είναι συμπλήρωμα και όχι υποκατάστατο της άσκησης.
-
Εκπαίδευση. Όσο καταλαβαίνεις τι συμβαίνει, τόσο λιγότερο φοβάσαι την κίνηση.
Τα φάρμακα τα αφήνουμε στον γιατρό σου. Αν ο πόνος δεν βελτιώνεται ή αν το πόδι αδυνατίζει, ξαναβλέπουμε την εικόνα και συνεργαζόμαστε μαζί του για τα επόμενα βήματα, από ένεση μέχρι χειρουργική εκτίμηση.
Πότε επείγει
Η περισσότερη ισχιαλγία είναι ενοχλητική αλλά όχι επικίνδυνη. Υπάρχουν όμως σημάδια που αλλάζουν τα δεδομένα. Αν εμφανιστεί κάτι από τα παρακάτω, πήγαινε σε τμήμα επειγόντων περιστατικών χωρίς καθυστέρηση:
-
νέα δυσκολία στην ούρηση ή απώλεια ελέγχου της κύστης ή του εντέρου
-
μούδιασμα στην περιοχή ανάμεσα στα πόδια, εκεί που κάθεσαι
-
αδυναμία στο πόδι ή στο πέλμα που χειροτερεύει γρήγορα
-
πόνος ή μούδιασμα και στα δύο πόδια
-
πυρετός μαζί με τον πόνο, ή σοβαρός τραυματισμός πριν από αυτόν
Αυτά δεν είναι μια συνηθισμένη ισχιαλγία και δεν τα αντιμετωπίζουμε σαν τέτοια.
Πώς δουλεύουμε στο PHYSIOGALINOS
Στο PHYSIOGALINOS, στη Νέα Σμύρνη, δεν ξεκινάμε από το όνομα του πόνου αλλά από τον λόγο που εμφανίστηκε. Δεν θεραπεύουμε μόνο την πάθηση, αντιμετωπίζουμε την αιτία. Για την ισχιαλγία αυτό σημαίνει να βρούμε τι ερεθίζει το νεύρο, τι σε περιορίζει στην κίνηση και πώς θα επιστρέψεις σταδιακά σε όσα έχεις σταματήσει να κάνεις.
Όταν χρειάζεται γιατρός, το λέμε καθαρά και δουλεύουμε μαζί του.
Αν ο πόνος στο πόδι σε ακολουθεί εδώ και καιρό, επικοινώνησε με το PHYSIOGALINOS και κλείσε ραντεβού. Θα εξετάσουμε τι συμβαίνει και θα σου το εξηγήσουμε με απλά λόγια.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική εξέταση.
